Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında devam eden gergin süreçte, ABD Başkanı Donald Trump’tan yeni açıklamalar geldi. Florida'da havalimanında gazetecilerin sorularını yanıtlayan ve ardından sosyal medya hesabı üzerinden değerlendirmelerde bulunan Trump, İran tarafından sunulan 14 maddelik yeni barış planına yönelik şüphelerini dile getirdi.
"İRAN HENÜZ YETERİNCE BÜYÜK BİR BEDEL ÖDEMEDİ"
İran’ın savaşın sonlandırılması için somut öneriler içeren yeni teklifini yakında detaylıca inceleyeceğini belirten Trump, buna rağmen planın kabul edilme ihtimaline mesafeli yaklaştı. ABD Başkanı, "Planın kabul edilebilir olmasını hayal bile edemiyorum zira İran henüz yeterince büyük bir bedel ödemedi" ifadelerini kullandı. Anlaşma konseptleri hakkında ön bilgilendirme yapıldığını ancak tam metnin henüz kendisine iletilmediğini belirten Trump, İran'ın "yanlış ya da kötü" davranması durumunda askeri saldırıların her an yeniden başlayabileceği uyarısında bulundu.
"BİR BAKIMA KORSAN GİBİYİZ"
Hürmüz Boğazı çevresinde uygulanan deniz ablukasına ilişkin de konuşan Trump, ABD'nin bölgedeki stratejisini, "Bir bakıma korsan gibiyiz ama oyun oynamıyoruz" sözleriyle tanımladı. İran’ın 47 yıldır bölgede zorbalık yaptığını savunan Trump, mevcut durumda ülkenin radarlarının ve liderlik mekanizmalarının çöktüğünü iddia ederek, "Kiminle muhatap olacağımızı bilemiyoruz. Hiç kimsenin lider olmak istemediği tek ülke" dedi.
Bu açıklamalara İran kanadından tepki gecikmedi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Trump'ın "korsan" benzetmesini, uluslararası denizcilik kurallarının ihlal edildiğine dair doğrudan ve "mahkum edici bir itiraf" olarak nitelendirdi.
ABLUKANIN EKONOMİK VE ASKERİ BİLANÇOSU
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ve Pentagon yetkilileri, Nisan ayı sonu itibarıyla ablukanın sonuçlarına dair verileri paylaştı. Yapılan değerlendirmelere göre:
-
Deniz ablukası, petrol geliri kaybı üzerinden İran'a yaklaşık 4,8 milyar dolara mal oldu.
-
13 Nisan’da başlatılan abluka kapsamında bugüne kadar 42 gemi geri döndürüldü.
-
Süreç, 28 Şubat’taki ABD-İsrail saldırıları ve İran’ın 2 Mart’ta Hürmüz Boğazı’nı kapatma kararının ardından ivme kazandı.
İSRAİL ORDUSU "TEYAKKUZ" HALİNDE
Bölgedeki askeri hareketlilik sadece abluka ile sınırlı kalmıyor. İsrail basınına yansıyan haberlere göre, İsrail ordusu ABD'nin İran'a yönelik kapsamlı veya sınırlı bir saldırı başlatabileceği öngörüsüyle hazırlıklarını artırdı. İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’in, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı Komutanı Amiral Brad Cooper ile koordinasyon görüşmeleri gerçekleştirdiği ve bölgeye yoğun silah sevkiyatı yapıldığı bildirildi. Tel Aviv yönetimi, olası bir ABD operasyonu durumunda İran'ın İsrail’e misilleme yapma ihtimaline karşı tüm senaryoları değerlendiriyor.
ALMANYA'DAN ASKER ÇEKME KARARI
Gündeme dair bir diğer önemli gelişme ise ABD'nin Almanya'daki askeri varlığına ilişkin oldu. Trump, Almanya'da bulunan 36 bin Amerikan askerinden 5 bininin çekileceği yönündeki haberleri doğrulayarak, "Ciddi bir eksiltmeye gidiyoruz. 5 binden çok daha fazlasını çekiyoruz" açıklamasında bulundu.
